لوزههای کامی (Palatine Tonsils) همان تودههای بافت لنفاوی آشنایی هستند که در دو طرف انتهای حلق جا خوش کردهاند و همراه با لوزه سوم، از نخستین خطوط دفاعی سیستم ایمنی بدن پس از تولد به شمار میروند. اغلب افراد تنها زمانی متوجه حضور این لوزهها میشوند که با عوارضی چون گلودرد شدید، تب و دشواری در بلع مواجه شوند. نکته قابل توجه اینجاست که برخلاف لوزه سوم—که با افزایش سن تحلیل رفته و محو میشود—لوزههای کامی تا پایان عمر در دهان باقی میمانند؛ هرچند ممکن است به مرور زمان کوچکتر شوند، اما همواره مستعد آسیب، التهاب و ایجاد مشکلات تنفسی و ساختاری در گلو هستند.
با وجود نقش محافظتی لوزهها بهویژه در سنین خردسالی، گاهی این ساختارها خود به کانونی از عفونت و دردسر تبدیل میشوند؛ از گیر افتادن ذرات غذا در شیارهای آن و ایجاد بوی نامطبوع دهان گرفته تا خروپف، آپنه خواب در بزرگسالی و حتی عوارض خطرناک قلبی و کلیوی در اثر عفونتهای میکروبی درماننشده. در چنین شرایطی، حفظ لوزه دیگر سودی ندارد و مداخله درمانی یا جراحی ضروری خواهد بود. در این مقاله قصد داریم به شکلی همهجانبه به بررسی لوزههای کامی، نشانههای هشداردهنده التهاب، تفاوتهای تشخیصی مهم و بهروزترین روشهای درمان دارویی و جراحی بپردازیم.
لوزه کامی چیست و چه فرقی با لوزه سوم دارد؟
لوزههای کامی (که در اصطلاح پزشکی با نامهای Palatine tonsils یا Faucial tonsils شناخته میشوند) دو توده برجسته از جنس بافت لنفاوی هستند که در سمت چپ و راست بخش انتهایی گلو جای گرفتهاند. این بافتها در هنگام باز کردن دهان و معاینه حلق، معمولاً به شکل تودههای گوشتی به رنگ صورتی یا گاه متمایل به سفید دیده میشوند. لوزههای کامی به همراه لوزه سوم، بخشی از سیستم لنفاوی و دفاعی بدن را تشکیل میدهند و نخستین فیلتر در برابر میکروبها، ویروسها و ذرات خارجی هستند که از راه دهان وارد دستگاه گوارش و تنفس میشوند.
تفاوت بارز و بنیادین میان لوزههای کامی و لوزه سوم، در «ماندگاری» آنها در طول عمر است. لوزه سوم (آدنوئید) که در بالاتر از سقف حلق و پشت حفره بینی قرار دارد، معمولاً پس از گذر از دوران کودکی و با رسیدن به سنین نوجوانی به مرور کوچک شده، تحلیل میرود و بهطور خودبهخود از بین میرود. در مقابل، لوزههای کامی تا پایان عمر همراه فرد باقی میمانند؛ هرچند ممکن است بعد از بلوغ اندکی کوچکتر و جمعتر شوند، اما هیچگاه ناپدید نمیشوند و حتی در سنین میانسالی و سالمندی نیز میتوانند دچار التهاب یا عوارض جانبی گردند.
از نظر عملکردی، لوزهها از همان روزهای پس از تولد نقشی اثرگذار در تکامل سیستم ایمنی نوزادان و خردسالان ایفا میکنند. با ورود عوامل بیماریزا به دهان، این بافتهای لنفاوی باکتریها و ویروسها را به دام انداخته و با فعالسازی گلبولهای سفید و تولید پادتن (آنتیبادی)، به آموزش و مقاومسازی سیستم دفاعی کودک کمک مینمایند. البته این نقش حفاظتی بیشتر مربوط به سالهای ابتدایی زندگی است؛ با رشد کودک و تکامل بخشهای پیشرفتهتر دستگاه ایمنی در سراسر بدن، وابستگی سیستم ایمنی به لوزهها بسیار کمرنگتر میشود و دیگر عضوی حیاتی به حساب نمیآیند.



بدون دیدگاه